So sánh sản phẩm
Tin tức mới

Bản quyền Nhiếp ảnh - Vấn đề cần quan tâm

23:39:14 08-10-2020
NAĐSO - Bắt đầu từ quang học, hóa học, điện tử... (nói chung là từ kỹ thuật)  được thông qua tư duy của con người để rồi Nhiếp ảnh đã trở thành một trong các loại hình nghệ thuật đương đại. Luật sở hữu trí tuệ của Nhà nước Việt Nam năm 2005 (được sửa đổi bổ sung năm 2009) đã nêu rõ: “Tác phẩm Nhiếp ảnh là tác phẩm thể hiện hình ảnh thế giới khách quan trên vật liệu bắt sáng hoặc trên phương tiện mà hình ảnh được tạo ra hay có thể được tạo ra bằng các phương pháp hóa học, điện tử hoặc phương tiện kỹ thuật khác”.
 

Tác phẩm “Mặt trời trong lăng sáng tỏa” của NSNA - AHLĐ Trần Lam là một bức ảnh từng vướng phải tranh chấp về bản quyền, tuy nhiên đã được Hội NSNA VN thẩm định và chứng minh quyền tác phẩm. Bức ảnh này cũng được NSNA Trần Lam bán đấu giá từ thiện, ​số tiền bán 1 triệu USD được gửi cho Hội Bảo trợ Bệnh nhân nghèo để chi trả phí mổ 500 ca tim bẩm sinh.
 
Tác phẩm nhiếp ảnh là tác phẩm nghệ thuật mà chúng ta hằng ngày có thể dễ dàng nhìn thấy, được tác giả thực hiện bằng cả tâm huyết, công sức, trí tuệ để tạo ra một tác phẩm mang tính nghệ thuật cao.  Khoản 1, Điều 6 Luật sở hữu trí tuệ quy định “Quyền tác giả phát sinh kể từ khi tác phẩm được sáng tạo và được thể hiện dưới một hình thức vật chất nhất định, không phân biệt nội dung, chất lượng, hình thức, phương tiện, ngôn ngữ, đã công bố hay chưa công bố, đã đăng ký hay chưa đăng ký”.

Tại khoản 1, Điều 14 Luật sở hữu trí tuệ năm 2005 (được sửa đổi bổ sung năm 2009) đi theo đó là Nghị định 105/2006/NĐ-CP và Nghị định 22/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điểm và biện pháp thi hành Luật sở hữu trí tuệ năm 2005 và luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật sở hữu trí tuệ năm 2009 về quyền tác giả, quyền liên quan đã khẳng định tác phẩm Nhiếp ảnh là đối tượng bảo hộ của Luật Sở hữu Trí tuệ.

Qua một thời gian dài, kể từ khi ra đời (14/3/1869), trải qua hai cuộc kháng chiến thần thánh của dân tộc, nhiếp ảnh Việt Nam đã có những đóng góp hết sức quan trọng. Lực lượng Nhiếp ảnh Việt Nam đã thực sự đoàn kết hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình. Trong giai đoạn này, vấn đề vi phạm bản quyền nhiếp ảnh ít xuất hiện. Nhưng, từ sau khi đất nước thống nhất, cùng với sự phát triển chung của đất nước nhiếp ảnh Việt Nam cũng không ngừng phát triển, việc vi phạm, tranh chấp bản quyền lúc này đã xuất hiện. Đặc biệt ngày nay, sự ra đời của công nghệ 4.0 đã mang đến lợi thế cho các ngành trong đó nhiếp ảnh được hưởng lợi rất lớn, nó làm thay đổi từ tư duy nhận thức đến phương pháp sáng tác... Lợi thế là vậy, nhưng về bản quyền nhiếp ảnh lại hết sức phức tạp, đặt ra nhiều vấn đề cần phải quan tâm giải quyết. Báo Người Lao động (Thành phố Hồ Chí Minh) số ra ngày 8/5/2016 đã phải thốt lên “Bản quyền nhiếp ảnh: Vô tư xâm phạm”, Đài truyền hình Việt Nam ngày 22/12/2019 đã phát đi phóng sự “Nghệ sĩ bất lực trước vi phạm bản quyền nhiếp ảnh”… và nhiều cá nhân, báo chí đã phải lên tiếng. Tôi còn nhớ vào cuối những năm 90 của thế kỷ XX, chỉ có lẹt đẹt vài vụ tranh chấp bản quyền như tác phẩm “Chó bú mèo” ở Hải Phòng hay tác phẩm “Bác Hồ đạp máy cấy” ở Hà Nội thôi, thế mà ngày nay việc xâm phạm bản quyền sao mà tràn lan thế. Nhiều vụ kiện cáo về bản quyền nhiếp ảnh kéo dài, gây xôn xao dư luận như: Vụ tranh cãi về nghi án đạo ảnh giữa hai NSNA Trần Lam và Minh Lộc về bức ảnh triệu đô “Mặt trời trong lăng sáng tỏa”, vụ lấy ảnh người khác photoshop xong lại rồi gửi đi thi ở Bình Dương, vụ người khác lấy ảnh Hạ Long của Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Đỗ Kha đi bán… Đặc biệt, nhiều cơ quan đã xâm phạm bản quyền một cách thô thiển như vụ hàng trăm bức ảnh về chim của các nhiếp ảnh gia đã bị sao chép để in sách “Chim Việt Nam” với 200 cuốn, giá bán là 1,2 triệu đồng/cuốn, trong khi nghệ sĩ nhiếp ảnh không được trả nhuận bút. Hoặc “Tuyển tập cảnh đẹp Việt Nam” với 300 bức ảnh về văn hóa, địa lý, con người của 56 dân tộc anh em, đã bị ăn cắp công khai. Trước sự phản ứng của nghệ sĩ nhiếp ảnh, một số nhà xuất bản đã ra quyết định thu hồi vài đầu sách. Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy có nhiều bản đã được bán ra thị trường chưa thể thu hồi và cứ thế người sử dụng lại thản nhiên sao chép. Ở đây chúng ta chưa có điều kiện để  nói hết các trường hợp khác sử dụng ảnh đăng lên các báo chí, phương tiện thông tin đại chúng, pa-nô, áp phích, quảng cáo mà không hề hỏi ý kiến tác giả, không trả nhuận bút… chúng ta chưa nói đến việc vi phạm bản quyền đối với các tác phẩm phái sinh.

Mới đây, hơn 450 hội viên ở Thành phố Hồ Chí Minh ghi tên trong bản kiến nghị gửi đến các cơ quan chức năng, đồng lòng lên tiếng đề nghị hội đồng nghệ thuật của các hội chuyên ngành lưu ý đến việc xác thực bản quyền hình ảnh khi duyệt chương trình biểu diễn nghệ thuật có thiết kế màn hình Led, in quảng cáo quảng bá có sử dụng tác phẩm nhiếp ảnh, để tránh việc “cầm nhầm” tác phẩm một cách công khai như lâu nay. Đây là một việc làm hết sức cần thiết.

Ngoài xâm phạm trong việc sử dụng các tác phẩm nhiếp ảnh để in ấn, xuất bản trên các báo chí, quảng cáo và với các mục đích khác mà không có ý kiến của tác giả, không trả nhuận bút theo quy định. Vấn đề đạo ảnh, việc ăn cắp các bài viết về nhiếp ảnh của người khác để làm thành tác phẩm của mình cũng là một việc cần bàn. Ngoài ra ở đây cũng chưa bàn đến việc ăn cắp ý tưởng trong nhiếp ảnh.

Nhiếp ảnh có một vị trí quan trọng trong đời sống xã hội. Vai trò của tác giả hết sức quan trọng trong dấu ấn của tác giả. Việc bảo vệ quyền tác giả hiện nay là một việc làm cấp thiết đối với Hội nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam và các cơ quan Nhà nước về bản quyền. Để làm tốt việc bảo vệ quyền tác giả, thực hiện nghiêm pháp luật của Nhà nước, theo chúng tôi, chúng ta phải: Làm tốt công tác tuyên truyền về bản quyền nhiếp ảnh đến toàn xã hội, đặc biệt là các cơ quan, báo chí, đến những đơn vị thường xuyên sử dụng các tác phẩm nhiếp ảnh và các nhà nhiếp ảnh trong cả nước; Cũng như các đơn vị nghệ thuật khác, Hội Nhệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam nên có Trung tâm bảo vệ quyền tác giả. Vấn đề này từ các kỳ Đại hội của Hội đã đặt ra nhưng vẫn chưa thực hiện được;  Khác với các loại hình nghệ thuật khác, số lượng tác phẩm nhiếp ảnh của từng tác giả nhiều (có tác giả có hàng trăm tác phẩm), nhưng cá nhân tác giả nên đăng ký bản quyền, đó vừa là khẳng định bản quyền của mình đồng thời cũng là thuận tiện trong việc giải quyết khi bị xâm phạm bản quyền của mình.


NSNA Vũ Văn Cảnh


Tags:
Tin tức mới
Video mới
Album mới
  • Sáng ngày 11/10, tại phiên làm việc chính thức đầu tiên, các NSNA đã có mặt đầy đủ để tham dự Đại hội Đại biểu Hội NSNA Việt Nam khoá 9 (2020-2025) và chụp ảnh lưu niệm.
     
  • Là một người làm quản lý ngành văn hóa của Thị xã Cửa Lò và huyện Hưng Nguyên tỉnh Nghệ An hơn 40 năm, cũng khoảng chừng đó thời gian ông cầm máy ảnh để phục vụ cho chuyên môn và niềm đam mê của mình. Nhưng phải đến lúc nghỉ hưu ông mới có thời gian để thực hiện niềm đam mê đó. Hiên nay mỗi năm ông có 6 tháng sống ở Mỹ và khoảng thời gian đó ông chủ yếu dành để đi sáng tác ở các địa danh nối tiếng nước Mỹ, cũng như đời sống sinh hoạt của người dân Mỹ, để được bày tỏ cảm xúc của mình cho niềm đam mê trên từng tác phẩm.
    Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống xin giới thiệu một số tác phảm của ông được thực hiện tại Mỹ:
     
  • Nghệ sĩ nhiếp ảnh Đinh Quang Thành đã hơn 80 tuổi Nhưng ông vẫn miệt mài sáng tác, không chi ở Hà Nội mà ông còn đi khắp miền Tây Bắc. Niêm đam mê cảnh đẹp mùa xuân và nghệ nghiệp khiến ông không bao giờ ngơi nghỉ. NAVĐS xin giới thiêu với bạn đọc bộ ảnh Mùa xuân Tây Bắc của Ông. Ông tâm sự tren Facebook:  "Tôi kém đủ điều nên ngại sử dụng máy tính, đặc biệt là trang Phây - búc. Đành là gom góp những gì tôi lượm được từ các bạn, đồng nghiệp và người thân rồi viết lời cảm ơn, cáo lỗi, mong được lượng thứ".
    Xin gửi tới các bạn ít tấm ảnh Xuân trên vùng Đông - Tây Bắc Tổ quốc gọi là chút quà Tết tôi mang ở đó về, thay cho lời cảm ơn của tôi đến với mọi người.
    Đinh Quang Thành
  •  
    Theo nhận định của các chuyên gia du lịch tại Việt Nam, trong tương lai gần, loại hình du lịch chụp ảnh sẽ phát triển bởi vì đất nước ta có rất nhiều cảnh đẹp, rất nhiều di sản thiên nhiên,vật thể, phi vật thể của nhân loại mà Việt Nam đang nắm giữ. các khu vực di sản, điểm tham quan du lịch, làng cổ, làng nghề và hình ảnh đầy màu sắc về cuộc sống hàng ngày của người dân Việt Nam. Với sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ thông tin, các thiết bị thông minh như điện thoại di động, máy ảnh, tiện lợi dễ sử dụng. Bên cạnh đó đời sống văn hóa tinh thần ngày càng cao, đòi hỏi cuộc sống có nhiều thay đổi và ngành du lịch cũng đã phát triển không ngừng và từng bước đổi mới để bắt nhịp với cuộc sống.

    Những người yêu thích bộ môn nhiếp ảnh thường tự tận hưởng niềm đam mê của mình bằng các cuộc hành trình đi đến những nơi có khung cảnh đẹp để chụp cho riêng họ một bộ ảnh tuyệt vời. Loại hình du lịch này được gọi là "các chuyến tham quan chụp ảnh", và gần đây một số công ty du lịch tại Việt Nam đã tổ chức các tour du lịch như vậy để đáp ứng nhu cầu của các vị khách đam mê "ngắm và bắn".
      Tạp chí nhiếp ảnh và Đời sống đang hướng tới các tua du lịch chụp ảnh, chụp ảnh ở đâu, mùa nào chụp cái gì và định hướng tổ chức tư vấn cho những người đam mê du lịch chụp ảnh, để chuyển đi du lịch đạt kết quả như mong muốn, có thêm những tác phẩm tốt sau chuyên du lịch, thỏa nỗi đam mê. Không riêng gì các nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp mà tất cả các bạn trẻ thích phượt chụp ảnh chúng tôi cũng tổ chức cho những tua riêng. 
     

    Doanh nhân Vũ Minh Châu ( Tổng giám đốc CT Vàng bạc đá quí Bảo Tín Minh Châu) trong đợt đi du lịch chụp ảnh tại Bản đảo Sơn Trà
    do hướng dẫn viên TCNA&ĐS tổ chức                                Ảnh: Vũ Đức Huy

      Ông Vũ Minh Châu - Tổng Giám đốc Công ty Vàng bạc đá quý Bảo Tín Minh Châu nói rằng;  Mặc dù công việc rất bận rộn nhưng anh và bạn bè thường tổ chức các chuyển đi du lịch chụp ảnh do các nghệ sĩ nhiếp ảnh làm hướng dẫn viên. Ông không đặt nặng tầm quan trọng về tính nghệ thuật của bức ảnh, nhưng cố gắng chụp rất thực tế và sống động gây nhiều cảm xúc cho người xem. Điều quan trọng là mỗi khi nhìn qua ống kính và bấm máy, là một khoảnh khắc đẹp đã được ghi lại. Chúng tôi thực sự thích ý nghĩa này, vì vậy chúng tôi thường tự tổ chức các chuyến tham quan chụp ảnh như vậy. Nếu có được tổ chức tua định hướng chụp cái gì ở đâu theo mùa vụ và chuyên nghiệp thì mình sắp xếp được lịch trước, mặc định được kể hoạch trước, có lịch thì dễ đi hơn nên mình sẽ sẵn sàng đăng ký tham gia tua này.

    Trào lưu đang thịnh hành bây giờ là một số lượng lớn những bạn trẻ ở các thành phố lớn thường lập các nhóm để cùng nhau đi xa chụp ảnh một cách tự do. Họ thường đi tới các điểm đến nổi tiếng có cảnh quan tuyệt đẹp và văn hóa nổi bật để chụp ảnh. Đối với những người không thể đi xa thì họ chỉ chụp ảnh ở thành phố nơi họ sinh sống, nhưng nếu chịu khó tìm kiếm những góc mới trong thành phố, họ vẫn có thể cho ra đời những tác phẩm sống động.
     

    Vọc chà vá chân nâu tại bản đảo Sơn Trà            Ảnh : Vũ Minh Châu
     
    Những người yêu thích bộ môn nhiếp ảnh thường tự tận hưởng niềm đam mê của mình bằng các cuộc hành trình đi đến những nơi có khung cảnh đẹp để chụp cho riêng họ một bộ ảnh tuyệt vời. Loại hình du lịch này được gọi là "các chuyến tham quan chụp ảnh", còn giới chuyên môn nhưHội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh thì thường tổ chức các Trại sáng tác hàng năm  và gần đây một số công ty du lịch tại Việt Nam đã tổ chức các tour du lịch như vậy để đáp ứng nhu cầu của các vị khách đam mê "ngắm và bắn".Tuy nhiên vì những người đi chụp ảnh du lịch lần đầu tiên đến các đia điểm du lịch nên họ không hiếu biết nhiều về những góc nhìn, vị trí, ảnh sáng, thời tiết, văn hóa tập quán, phong tục...  của từng vùng miền đề chụp được những bức ảnh đẹp. Nên bị bỏ lỡ nhiều cơ hội dẫn đến không có được những bức ảnh tốt do vậy Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống sẽ tổ chức chuyên nghiệp cho các tua du lịch chụp ảnh, hướng dẫn kỹ thuật định hướng kể hoạch cho các tác giả,các du khách có những bức ảnh đẹp nhất khi đi du lịch chụp ảnh. Hướng dẫn viên là các Nghệ sĩ nhiếp ảnh chuyên chụp ảnh về ngành du lịch sẽ trực tiếp dẫn dắt các tua du lịch chụp ảnh. Các hướng dẫn viên là nghệ sĩ nhiếp ảnh nên sắp xếp các các đối tượng chụp và cảnh sao cho phù hợp, chẳng hạn như các chợ phiên địa phương với hình ảnh mua bán tấp nập, cảnh một phụ nữ trẻ chèo thuyền trên dòng sông chiều hoàng hôn nắng vàng, mùa gặt của đồng bào vùng cao, nghề dệt thổ cẩm ở đâu.... Và  chúng tôi luôn phải tìm kiếm, phát hiện các điểm đến mới lạ, nắm bắt được những khoảnh khắc đẹp, tìm được những góc chụp đẹp và mùa nào đẹp để tư vấn cho khách du lịch.
     
    Với du khách nước ngoài, cũng có nhiều yêu cầu khác nhau.Mặc dù họ yêu thích các điểm du lịch nổi tiếng như Huế, Mỹ Sơn và Hạ Long nhưng họ không có đủ thời gian để chụp ảnh. Tuy vậy cảnh một nữ sinh trung học mặc áo dài trắng tung bay trong gió sau giờ tan học, cảnh người lao động nghỉ ngơi sau thời gian làm việc hay cảnh của một gia đình đang đoàn tụ bên bếp lửa tại một nơi nào đó trong khu vực trung tâm có thể thu hút khách du lịch nước ngoài trong nhiều giờ.Thường các ống kính của du khách Việt Nam dùng để ghi lại những khoảnh khắc đẹp về phong cảnh, di sản.. thì, trong khi ống kính của du khách nước ngoài thường để khám phá cuộc sống hàng ngày ở Việt Nam"
     





    Hiên nay một số công ty du lịch lữ hành đã tổ chức các tua du lịch chụp ảnh nhưng Do yêu cầu cao nên chi phí của loại hình du lịch này thường cao hơn 25-30% so với tour bình thường vì các công ty du lịch phải mời các nhiếp ảnh gia và người mẫu để phục vụ cho một nhóm nhỏ khách du lịch. Một số nhà khai thác tour du lịch đã hợp tác với các nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp để tổ chức các tour du lịch chụp ảnh cho khách du lịch trong nước và ngoài nước.


    Những tác phẩm gặt hái được sau các chuyến du lịch chụp ảnh do TCNA&ĐS tổ chức

     Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống có một đội ngũ phóng viên, cộng tác viên là các nghệ sĩ nhiếp ảnh đại diện ở các khu vực trên cả nước, rất am hiếu từng chi tiết của các địa điểm chụp ảnh. Chúng tôi luôn tìm tòi khám phá để tìm ra những góc ngoạn mục tại mỗi điểm đến và sắp xếp, hướng dẫn tất cả mọi thứ cho khách du lịch để họ có được những bức ảnh đẹp nhất. Đây là một lĩnh vực mới mà chúng tôi đang hướng đến để chuyên nghiệp hóa các tú du lịch chụp ảnh và tổ chức sự kiện. Trong các chuyến đi chúng tôi  luôn cập nhật thông tin hàng giờ, hàng ngày. Sau mỗi chuyển du lịch các tác phẩm tốt của khách du lịch được chúng tôi đăng tải quảng bá rỗng rãi trên Tạp chí Nhiếp ảnh và Đời sống in và điện tử.
            Sỹ Minh
     

Top