Phó Giáo sư, Tiến sĩ (PGS-TS), Trung tướng Nguyễn Đức Hải (sinh năm 1957), quê ở xã Mai Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình (nay là xã Trường Phú, tỉnh Quảng Trị), nguyên Viện trưởng Viện chiến lược Bộ Quốc phòng.
Lớn lên khi đất nước bị chia cắt, thanh niên Nguyễn Đức Hải gác bút nghiên, cầm súng lên đường chiến đấu bảo vệ quê hương đất nước. Trưởng thành từ người lính gan dạ, dũng cảm đến cán bộ chỉ huy, PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải lần lượt được cấp trên tin tưởng giao nhiệm vụ: Sư trưởng Sư đoàn 10 (Quân đoàn 3), Tư lệnh Quân đoàn 3, Phó Giám đốc Học viện Quốc phòng và năm 2014, ông được bổ nhiệm giữ chức Viện trưởng Viện chiến lược Bộ Quốc phòng.
Khi đang công tác, PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải đã song hành tay súng tay bút. Với kinh nghiệm trận mạc, từ người chỉ huy đến viện nghiên cứu, PGS -TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải đã viết bài đăng trên báo, tạp chí khoa học trong và ngoài quân đội. Các bài viết mang tính chính luận và khoa học quân sự, góp phần bảo vệ và xây dựng trận địa tư tưởng; đánh giá cơ sở thực tiễn và lý luận những sự kiện chính trị - quân sự lớn của đất nước và thế giới. Nhiều tác phẩm đã xuất bản như: “Một số vấn đề về sử dụng binh đoàn cơ động đánh địch đổ bộ hàng không trong phản công chiến lược” (Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, năm 2013); “Một số vấn đề chiến lược quốc phòng, chiến lược quân sự Việt Nam trong thời kỳ mới (Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, năm 2019; “Triệu ngày khắc khoải” (Nhiều tác giả, Nhà xuất bản Văn học, năm 2022).
Tác phẩm "Thế trận và lòng dân" của tác giả PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải.
Không chỉ lúc công tác, khi đã về nghỉ hưu, bút lực của PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải vẫn sung sức, mạnh mẽ. Năm 2025, Trung tướng Nguyễn Đức Hải cho ra đời 3 tác phẩm “Chân trời điểm hẹn” (Nhà xuất bản Hội nhà văn), “Thế trận và lòng dân” (Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân” và “Phong ba biển tình” (Nhà xuất bản Hội Nhà văn).
Với “Thế trận lòng dân”, PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải đã làm nổi bật xuyên suốt chủ trương, đường lối của Đảng, Quân đội Nhân dân Việt Nam về công tác bảo vệ tổ quốc trong chiến tranh cũng như thời bình. Điều đó đã được thể hiện, chứng minh qua các bài viết “Chuyển hóa thế trận trong chiến dịch Điện Biên Phủ”, “Trận then chốt mở màn Buôn Ma Thuột…” cho đến những vấn đề thời sự hiện nay: “Đấu tranh bảo vệ chủ quyền trên không gian mạng”, “Quy hoạch Thủ đô Hà Nội… từ góc nhìn quốc phòng - an ninh”…Các bài viết không chỉ khái quát hình thái, thế trận mà còn kết nối nhuần nhuyễn giữa cơ sở lý luận và thực tiễn sinh động, mang đến cho người đọc những cảm nhận mới mẻ về các sự kiện lịch sử. Cuốn sách cũng dành nhiều trang viết về tình cảm quân dân, tình đồng chí đồng đội…Người đọc không khỏi xúc động khi đọc những dòng chữ chân phương, chứa đầy tình cảm dành cho Đại tướng Võ Nguyên Giáp – người anh cả của Quân đội Nhân dân Việt Nam, trong bài viết “Vị tướng của lòng dân”: Điều bất ngờ, trong đêm 12 tháng 10 năm 2013, tôi nhận được thông báo của Bộ quốc phòng cử và giao nhiệm vụ: là người con của quê hương Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình (nay là Quảng Trị) tháp tùng trên chuyến bay đặc biệt tiễn đưa Đại tướng về yên nghỉ nơi đất mẹ Quảng Bình. Sau lễ truy điệu, linh cữu của Đại tướng di chuyển qua các tuyến phố chính, qua Quảng trường Ba Đình -Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh trước khi qua nhà Đại tướng số 30 Hoàng Diệu. Suốt chặng đường nơi đoàn xe đi ra sân bay Nội Bài, lớp lớp nhân dân lệ lăn dài trên má, tay cầm di ảnh nghẹn ngài vĩnh biệt vị Đại tướng. Sân bay Nội Bài cũng lặng yên, hàng đôi mắt hướng về một con người sắp sửa đi xa.
Tác phẩm văn học "Phong ba biển tình" của tác giả PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải.
Nhận xét về tác phẩm “Phong ba biển tình”, Đại tá, Nhà văn Trần Thế Tuyển, nguyên Tổng biên tập Báo Sài Gòn Giải Phóng viết, nếu các tác phẩm trước đây mang tính báo chí chính luận thì “Phong ba biển tình” của tác giả Nguyễn Đức Hải trình làng “phong cách” hoàn toàn mới. Lối hành văn gần gũi với tâm thế nhân vật và đặc biệt người viết “ưu tiên” cho nhân vật nói thay tác giả - cách diễn đạt của tiểu thuyết chương hồi là điều đáng ghi nhận. Tác giả Nguyễn Đức Hải đã “vượt lên chính mình” gặt hái thành công. Đó cũng có thể khẳng định: Món nợ văn chương là sự tiềm ẩn, điều canh cánh trong tâm hồn vị tướng trận - nhà khoa học quân sự đa tài và nhân hậu này.
PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải cùng tác giả bài viết.
Tuổi đã chạm 70, với tính kỷ luật của người lính, hàng ngày cứ đến giờ đã định PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải lại ngồi vào bàn viết, suy tư với từng con chữ. Bạn đọc chờ đợi, đón đọc “những đứa con tinh thần” tiếp theo của PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải.
.jpg "Đoàn công tác số 14 hoàn thành chuyến thăm quân và dân đặc khu Trường Sa, Nhà giàn DK1/16")
